Phishing Test หรือการทดสอบ Phishing คือการส่งอีเมลหลอกลวงจำลองไปหาพนักงาน เพื่อดูว่าใครคลิกลิงก์ เปิดไฟล์แนบ หรือกรอกรหัสผ่าน โดยไม่มีความเสียหายจริง องค์กรจำนวนมากใช้วิธีนี้วัดความเสี่ยงจากคนก่อนตัดสินใจลงทุนอบรม บทความนี้อธิบายว่า Phishing Test ทำงานอย่างไร ผลทดสอบบอกอะไร และทำอย่างไรให้ได้ผลจริงในองค์กรไทย
คำตอบสั้น: Phishing Test คือการจำลองการโจมตีทางอีเมลเพื่อวัดค่า Phish-prone Percentage (สัดส่วนพนักงานที่พลาด) ทำได้ใน 6 ขั้นตอน คือ ขออนุมัติ ตั้ง Whitelist เลือกเทมเพลตภาษาไทย ส่งโดยไม่ประกาศล่วงหน้า วัดผล แล้วอบรมคนที่พลาดและทดสอบซ้ำ องค์กรที่ทำต่อเนื่องลดความเสี่ยงได้มาก ข้อมูลของ KnowBe4 ปี 2026 พบว่าลดลง 79% หลังทำต่อเนื่อง 1 ปี
Phishing Test คืออะไร ต่างจากการอบรมทั่วไปอย่างไร?
การอบรมทั่วไปบอกได้แค่ว่าใครเข้าเรียนครบ แต่ไม่ได้บอกว่าพนักงานจะทำอย่างไรเมื่อเจออีเมลหลอกจริง Phishing Test วัดพฤติกรรมจริงในสภาพการทำงานปกติ เช่น พนักงานคลิกลิงก์ในอีเมลแจ้งพัสดุหรือไม่ หรือรายงานอีเมลน่าสงสัยให้ทีม IT หรือไม่ ผลที่ได้จึงใช้วางแผนอบรมให้ตรงจุด และใช้รายงานผู้บริหารได้ด้วยตัวเลข
ผลทดสอบบอกอะไร: ค่า Phish-prone Percentage
ตัวชี้วัดหลักคือ Phish-prone Percentage (PPP) หรือสัดส่วนพนักงานที่คลิกลิงก์ เปิดไฟล์แนบ หรือกรอกข้อมูลในอีเมลจำลอง ตัวเลขด้านล่างมาจากรายงาน Phishing by Industry Benchmarking ปี 2026 ของ KnowBe4 ใช้เทียบกับผลขององค์กรคุณได้
| ช่วงเวลา | ค่า PPP ตามรายงาน KnowBe4 2026 |
|---|---|
| ก่อนอบรม (เอเชีย) | 24.9% ของพนักงานพลาด |
| ก่อนอบรม (กลุ่ม Healthcare ทั่วโลก) | 42.7% สูงที่สุดในทุกอุตสาหกรรม |
| หลังอบรมต่อเนื่อง 90 วัน (ทั่วโลก) | ลดลง 40% |
| หลังอบรมต่อเนื่อง 1 ปี (ทั่วโลก) | เหลือ 4.2% หรือลดลง 79% |
ค่า PPP รอบแรกขององค์กรมักสูงกว่าที่ผู้บริหารคาด ตัวเลขนี้จึงเหมาะใช้เป็นจุดตั้งต้นสำหรับขออนุมัติงบอบรม และใช้วัดผลเมื่อทดสอบซ้ำ
ขั้นตอนทำ Phishing Test ในองค์กร 6 ขั้น
- ขออนุมัติและกำหนดขอบเขต: แจ้งผู้บริหาร ฝ่ายบุคคล และทีม IT ที่เกี่ยวข้อง กำหนดว่าจะทดสอบกี่คน แผนกไหน และใช้ผลอย่างไร
- ตั้ง Whitelist ในระบบอีเมล: ให้อีเมลจำลองผ่านตัวกรองสแปมของ Microsoft 365 หรือ Google Workspace ได้ ไม่เช่นนั้นผลจะต่ำกว่าความจริง
- เลือกเทมเพลตให้ตรงบริบท: ใช้อีเมลภาษาไทยที่พนักงานเจอจริง เช่น แจ้งพัสดุ ใบแจ้งหนี้จาก Supplier หรือแจ้งรหัสผ่านหมดอายุ
- ส่งโดยไม่ประกาศล่วงหน้า: กระจายเวลาส่ง เพื่อไม่ให้พนักงานเตือนกันจนผลคลาดเคลื่อน
- วัดผลหลายแบบ: ดูทั้งการคลิก การเปิดไฟล์แนบ การกรอกรหัสผ่าน และจำนวนคนที่กดรายงานอีเมลน่าสงสัย
- อบรมทันทีแล้วทดสอบซ้ำ: มอบหมายบทเรียนสั้นให้คนที่พลาด แล้วทดสอบรอบใหม่เป็นประจำเพื่อดูแนวโน้ม
ตัวอย่างอีเมล Phishing ที่พนักงานไทยมักพลาด
- แจ้งพัสดุหรือค่าขนส่ง: ขอให้กดลิงก์เพื่อยืนยันที่อยู่หรือชำระค่าธรรมเนียมเล็กน้อย
- Supplier แจ้งเปลี่ยนบัญชีรับเงิน: พบบ่อยในโรงงานที่มีฝ่ายจัดซื้อและบัญชีติดต่อคู่ค้าต่างประเทศ
- รหัสผ่าน Microsoft 365 หมดอายุ: พาไปหน้าล็อกอินปลอมเพื่อขโมยรหัสผ่าน
- ฝ่ายบุคคลแจ้งโบนัสหรือสลิปเงินเดือน: ใช้ความอยากรู้เป็นตัวล่อ มักแนบไฟล์หรือลิงก์เอกสาร
- QR Code ในอีเมล: ให้สแกนด้วยมือถือ ซึ่งหลุดจากการป้องกันบนคอมพิวเตอร์
ทดสอบอย่างไรไม่ให้พนักงานรู้สึกถูกจับผิด?
- ใช้ผลเพื่อสอน ไม่ใช่ลงโทษ: สื่อสารว่าเป้าหมายคือป้องกันองค์กร และไม่ประกาศรายชื่อคนที่พลาด
- รายงานแบบภาพรวม: ผู้บริหารดูผลรายแผนกก็เพียงพอสำหรับวางแผน
- ชื่นชมคนที่รายงาน: การกดรายงานอีเมลน่าสงสัยคือพฤติกรรมที่อยากให้เกิดขึ้นมากที่สุด
- เก็บข้อมูลเท่าที่จำเป็น: กำหนดผู้ที่เข้าถึงผลรายคนให้ชัดเจน ตามแนวทางคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลขององค์กร
ทดสอบ Phishing ฟรี 100 User กับ ISS Resolution
ISS Resolution เป็น KnowBe4 Certified Partner เราช่วยตั้งค่าและส่ง Phishing Test หนึ่งรอบให้พนักงานสูงสุด 100 คนโดยไม่มีค่าใช้จ่าย ทำ Whitelist ให้ และสรุปค่า Phish-prone Percentage ให้ผู้บริหาร หากต้องการทำต่อเนื่อง เราดูแลโปรแกรมทั้งปีด้วย KnowBe4 ตั้งแต่ตั้งค่าระบบ รันแคมเปญ จนถึงรายงานรายเดือน เหมาะกับโรงงาน โรงพยาบาล และสถาบันการศึกษาที่ทีม IT มีคนไม่มาก ดูโซลูชันความปลอดภัยอื่นได้ที่ Cybersecurity Solutions
คำถามที่พบบ่อย
Q: Phishing Test ผิดกฎหมายหรือไม่?
A: ไม่ผิด เมื่อองค์กรทดสอบระบบอีเมลและพนักงานของตัวเองโดยได้รับอนุมัติจากผู้บริหาร ควรกำหนดขอบเขตและผู้เข้าถึงผลให้ชัดเจน และใช้ผลเพื่อการอบรม
Q: ควรทำ Phishing Test บ่อยแค่ไหน?
A: ควรทำต่อเนื่องเป็นประจำ เช่น ทุกเดือนหรือทุกไตรมาส แทนการทำปีละครั้ง เพราะความเสี่ยงลดลงชัดเจนเมื่อทดสอบและอบรมสม่ำเสมอ
Q: ต้องบอกพนักงานล่วงหน้าหรือไม่?
A: แจ้งนโยบายโดยรวมได้ว่าองค์กรมีการทดสอบ แต่ไม่ควรบอกวันเวลาส่ง เพื่อให้ผลสะท้อนพฤติกรรมจริง
Q: ใช้ Microsoft 365 อยู่ ทดสอบได้หรือไม่?
A: ได้ ต้องตั้ง Whitelist ให้อีเมลจำลองผ่านตัวกรองได้ ทีม ISS Resolution ช่วยตั้งค่าให้
Q: ทดสอบฟรี 100 User มีเงื่อนไขอะไร?
A: ทดสอบได้หนึ่งรอบ พนักงานสูงสุด 100 คน ใช้อีเมลโดเมนขององค์กร และได้รายงานค่า Phish-prone Percentage โดยไม่มีค่าใช้จ่าย
อยากรู้ว่าพนักงานในองค์กรคลิก Phishing กี่เปอร์เซ็นต์? ขอทดสอบฟรี 100 User หรือปรึกษาทีม ISS Resolution ได้ฟรี ติดต่อเรา หรือโทร 02-118-9440 / อีเมล sales@issres.com


